Dairy business : उन्हाळ्यातील दुग्ध व्यवसायातील समस्या आणि उपाय !
उन्हाळ्याचे आव्हान उन्हाळा सुरू होताच ग्रामीण भागातील शेतकरी आणि दुग्ध व्यवसायिकांना सर्वात मोठा प्रश्न भेडसावतो तो म्हणजे दूध उत्पादनात घट. तापमान ४० अंशांच्या वर गेले की गायी‑म्हशींच्या शरीरातील पाण्याचे प्रमाण कमी होते, त्यांचा आहार कमी होतो आणि दूध देण्याची क्षमता घटते. यामुळे शेतकऱ्यांचे दैनंदिन उत्पन्न कमी होते, तर बाजारात दुधाची मागणी वाढते. परिणामी ग्राहकांना दरवाढीचा […]
Poultry technology : अत्याधुनिक पोल्ट्री तंत्रज्ञानाने ग्रामीण अर्थव्यवस्थेला दिला नवा आधार …
ग्रामीण अर्थव्यवस्थेला नवा आधार आजच्या ग्रामीण अर्थव्यवस्थेत पोल्ट्री उद्योग हा शेतकऱ्यांसाठी एक महत्त्वाचा आधारस्तंभ ठरत आहे. पारंपरिक कुक्कुटपालनापेक्षा अत्याधुनिक तंत्रज्ञानाचा वापर करून उभारलेली पोल्ट्री फार्म्स केवळ अंडी व मांस उत्पादनापुरती मर्यादित राहिली नाहीत, तर ती शेतकऱ्यांना स्थिर व दीर्घकालीन आर्थिक सोत निर्माण करून देत आहेत. स्वयंचलित तापमान नियंत्रण, डिजिटल फीडिंग सिस्टम, रोगनियंत्रणासाठी सेन्सर तंत्रज्ञान आणि […]
Orange garden : उष्णतेत संत्रा बागेची काळजी कशी घ्यावी ?
परिचय उन्हाळा हा महाराष्ट्रातील संत्रा उत्पादक शेतकऱ्यांसाठी सर्वात मोठा कसोटीचा काळ मानला जातो. तापमान ४० अंश सेल्सिअसच्या वर गेले की झाडांची वाढ, फुलोरा, फळधारणा आणि उत्पादन यावर थेट परिणाम होतो. योग्य काळजी घेतली नाही तर झाडे कोमेजणे, फळगळ होणे, कीड व रोगांचा प्रादुर्भाव वाढणे यासारख्या समस्या निर्माण होतात. त्यामुळे उन्हाळ्यातील व्यवस्थापन ही संत्रा बागेच्या दीर्घकालीन […]
Multi-cropping : बहुपीक पद्धतीने शेतकऱ्यांची आर्थिक घडी बदलणार !
ग्रामीण अर्थव्यवस्थेला नवा श्वास महाराष्ट्रातील शेतकरी वर्ग गेल्या काही दशकांपासून एकाच पिकावर अवलंबून राहिल्यामुळे आर्थिक संकटात सापडत होता. हवामानातील अनिश्चितता, बाजारभावातील चढ-उतार आणि उत्पादन खर्चातील वाढ यामुळे शेतकऱ्यांची आर्थिक स्थिती डळमळीत झाली होती. अशा परिस्थितीत बहुपीक पद्धती (Multi-Cropping System) ही संकल्पना ग्रामीण अर्थव्यवस्थेला नवा श्वास देणारी ठरली आहे. या पद्धतीत शेतकरी एकाच शेतात विविध पिके […]
intensive goat farming : तीव्र शेळीपालनातून ग्रामीण कुटुंबांचा स्वावलंबी प्रवास , वाचा सविस्तर …
ग्रामीण अर्थकारणातील शेळीपालनाचे स्थान ग्रामीण भागातील शेतकऱ्यांसाठी शेळीपालन हा केवळ पूरक व्यवसाय राहिलेला नाही, तर तो आता स्वावलंबनाचा आधारस्तंभ ठरत आहे. कमी भांडवल, कमी जागा आणि कमी खर्चात सुरू करता येणारा हा व्यवसाय शेतकऱ्यांना आर्थिक स्थैर्य देतो. शेळीचे दूध, मांस, खत आणि पिल्लांची विक्री यामुळे शेतकऱ्यांना वर्षभर उत्पन्न मिळते. विशेषतः तीव्र शेळीपालन पद्धतीमुळे उत्पादनक्षमता वाढते […]
Grapes and lemons : उन्हाळ्याची लाट , द्राक्ष-लिंबांना वाढती मागणी !
महाराष्ट्रात उन्हाळ्याची तीव्रता दिवसेंदिवस वाढत असून, ग्रामीण व शहरी भागात पाण्याची टंचाई, उष्णतेचा प्रकोप आणि आरोग्याच्या समस्या यामुळे शीतल व पौष्टिक फळांना मोठी मागणी निर्माण झाली आहे. विशेषतः द्राक्षे व लिंबू यांची मागणी बाजारात झपाट्याने वाढत आहे. व्यापारी, शेतकरी आणि ग्राहक या तिन्ही स्तरांवर या मागणीचा परिणाम जाणवत असून, दरवाढीपासून ते पुरवठा व्यवस्थेपर्यंत अनेक बदल […]
farmer loan waiver : शेतकरी कर्जमाफी कशी असावी ?
कर्जमाफीची गरज भारतीय शेती ही अजूनही पावसावर अवलंबून आहे. नैसर्गिक आपत्ती, बाजारभावातील चढ-उतार, उत्पादन खर्चातील वाढ आणि शेतीसाठी आवश्यक भांडवलाची कमतरता यामुळे शेतकरी कर्ज घेण्यास भाग पडतो. अनेकदा हे कर्ज फेडणे अशक्य होते आणि शेतकरी आर्थिक संकटात सापडतो. अशा वेळी सरकारकडून जाहीर होणारी कर्जमाफी योजना शेतकऱ्यांना तात्पुरता दिलासा देते. पण प्रश्न असा आहे की ही […]
Red pink carrots : लाल गुलाबी गाजराने भांडगावचे नाव राज्यभर उजळले , वाचा सविस्तर …
धाराशिव जिल्ह्यातील परांडा तालुक्यातील भांडगाव हे गाव लालसर-गुलाबी रंग असलेल्या, गोडवा जपणाऱ्या देशी गाजरामुळे विशेष प्रसिद्ध झाले आहे. गावातील शेतकरी पिढ्यानपिढ्या चालत आलेल्या या बियाण्याचा वारसा जतन करत आहेत. व्यापारी आणि ग्राहक यांच्याकडून याच गाजराला नेहमीच पहिली पसंती मिळते. कमी खर्चात हमखास चांगले उत्पादन देणाऱ्या या पिकामुळे भांडगावच्या शेतकऱ्यांचे अर्थकारण उंचावले असून, त्यांच्या शेतीला नवा […]
vineyard farmers : हवामान बदलाशी जुळवून घेत द्राक्षबागेतील शेतकऱ्यांची उपाययोजना …
हवामान बदलाशी जुळवून घेत द्राक्षबागेतील शेतकऱ्यांची उपाययोजना … द्राक्ष शेती ही महाराष्ट्रातील अनेक शेतकऱ्यांसाठी उत्पन्नाचा महत्त्वाचा आधार आहे. परंतु वातावरणातील बदल, ऋतुमानातील अनिश्चितता आणि हवामानातील तीव्रता यामुळे द्राक्ष बागेतील उत्पादनावर मोठा परिणाम होतो. योग्य वेळी योग्य उपाययोजना केल्यास शेतकरी द्राक्ष बागेतील नुकसान टाळू शकतात आणि उत्पादनाची गुणवत्ता टिकवून ठेवू शकतात. या लेखात आपण वातावरणानुसार द्राक्ष […]
Rural economy : आवळा ठरला ग्रामीण अर्थकारणाचा शाश्वत आधारस्तंभ , वाचा सविस्तर …
ग्रामीण भागातील शेतकरी आज विविध पिकांच्या प्रयोगातून शाश्वत उत्पन्नाचा शोध घेत आहेत. पारंपरिक शेतीतील अनिश्चितता, हवामानातील बदल, बाजारातील चढ-उतार यामुळे शेतकऱ्यांना स्थिर उत्पन्न मिळवणे कठीण झाले आहे. अशा परिस्थितीत आवळा हे फळ शेतकऱ्यांसाठी आशेचा किरण ठरत आहे. औषधी गुणधर्म, प्रक्रिया उद्योगातील मागणी आणि दीर्घकालीन टिकाऊपणा यामुळे आवळा आज शाश्वत उत्पन्नाचा स्रोत म्हणून ओळखला जात आहे. […]