Farmers record : एका दिवसात १३ बैलजोडीद्वारे ५० एकरांवर कपाशीत डवरणी , शेतकऱ्यांचा विक्रम !

कृषी क्षेत्रात मेहनतीचे आणि शिस्तबद्ध नियोजनाचे उत्तम उदाहरण नुकतेच घडले. एका दिवसात तब्बल १३ बैलजोडींच्या मदतीने ५० एकर कपाशी क्षेत्रावर डवरणी करण्यात आली. ही घटना शेतकऱ्यांच्या सामूहिक श्रमशक्तीचे आणि पारंपरिक शेती पद्धतींचे महत्त्व अधोरेखित करते. डवरणीचे महत्त्व मातीची सुपीकता वाढवण्यासाठी डवरणी आवश्यक असते. तण नियंत्रण सुलभ होते, ज्यामुळे पिकांची वाढ वेगाने होते. पाणी साठवण क्षमता […]
soybean seeds : सोयाबीन बियाण्याची उगवण कमी होण्याची कारणे , शेतकऱ्यांसाठी मार्गदर्शक माहिती !

सोयाबीन हे महाराष्ट्रातील प्रमुख नगदी पीक असून त्याची उगवण योग्य प्रमाणात होणे उत्पादनक्षमतेसाठी अत्यावश्यक आहे. मात्र अनेक शेतकऱ्यांना बियाण्याची उगवण कमी होण्याचा अनुभव येतो. यामागील कारणे समजून घेतल्यास योग्य उपाययोजना करता येतात. उगवण कमी होण्याची प्रमुख कारणे निकृष्ट दर्जाचे बियाणे – प्रमाणित बियाणे न वापरल्यास उगवण कमी होते. जमिनीतील ओलावा कमी – पेरणीवेळी पुरेसा ओलावा […]
herbicide intercrops : आंतरपिकांमध्ये कोणते तणनाशक वापरावे ? शेतकऱ्यांसाठी मार्गदर्शक माहिती !

कृषी क्षेत्रात आंतरपिके घेताना तण नियंत्रण हा सर्वात महत्त्वाचा घटक ठरतो. योग्य तणनाशकाची निवड केल्यास पिकांचे उत्पादन वाढते, खर्च कमी होतो आणि जमिनीची सुपीकता टिकून राहते. तणनाशकांचे प्रकार पूर्व-उगवणी तणनाशके – पेरणीनंतर पण तण उगवण्यापूर्वी वापरली जातात. उदा. पेंडीमिथालिन. उत्तर-उगवणी तणनाशके – तण उगवल्यानंतर वापरली जातात. उदा. ग्लायफोसेट, क्विझालोफॉप. निवडक तणनाशके – विशिष्ट तणांवर परिणाम […]
Kharif season : खरीप हंगामात डिजिटल पीक सर्वेक्षणाचा विस्तार , शेतकरी ओळखपत्र क्रमांकात वाढ होणार ?

ग्रामीण भागातील खरीप हंगाम सुरू होताच कृषी विभागाने डिजिटल पीक सर्वेक्षण अधिक व्यापक करण्याचा निर्णय घेतला आहे. यामुळे शेतकऱ्यांच्या ओळखपत्र क्रमांकात (Farmer ID) वाढ होणार असून, शेतकऱ्यांना थेट शासकीय योजनांचा लाभ मिळवणे अधिक सुलभ होईल. मुख्य मुद्दे डिजिटल सर्वेक्षणाचा विस्तार : यंदा खरीप हंगामात सर्व जिल्ह्यांत डिजिटल पद्धतीने पीक नोंदणी केली जाणार आहे. मोबाईल अॅप्स […]
Water Management : नाला अन् जलवाहिनी उपचार पद्धती , शाश्वत जलव्यवस्थापनाची नवी दिशा !

ग्रामीण भागातील पाण्याची कमतरता आणि दूषित जलप्रवाह ही गंभीर समस्या मानली जाते. यावर उपाय म्हणून नाला अन् जलवाहिनी उपचार पद्धती राबविण्यात येत आहे. ही पद्धत केवळ पाणी शुद्ध करण्यापुरती मर्यादित नसून, जलस्रोतांचे पुनरुज्जीवन आणि शाश्वत सिंचनासाठीही उपयुक्त ठरत आहे. पद्धतीची वैशिष्ट्ये नाल्यांचे शुद्धीकरण : गावातील नाल्यांमधून येणारे दूषित पाणी उपचार प्रक्रियेतून स्वच्छ केले जाते. जलवाहिनी […]
Varkhede project : वरखेडे प्रकल्पात १०० टक्के जलसंचय होण्याची अपेक्षा !

वरखेडे धरण परिसरात यंदा पावसाचे समाधानकारक आगमन झाल्याने प्रकल्पात जलसंचयाची पातळी झपाट्याने वाढत आहे. अधिकाऱ्यांच्या माहितीनुसार, पुढील काही दिवसांत धरण १०० टक्के क्षमतेने भरले जाण्याची शक्यता व्यक्त केली जात आहे. प्रकल्पाची सद्यस्थिती जलसंचय वाढ : मागील आठवड्यातील मुसळधार पावसामुळे धरणातील पाणीपातळी लक्षणीयरीत्या वाढली आहे. सिंचन लाभ : प्रकल्प पूर्ण क्षमतेने भरल्यास हजारो हेक्टर क्षेत्राला सिंचनाचा […]
Mole plough : काळ्या‑चिकणमातीयुक्त जमिनी सुधारासाठी मोलनांगरचा नवा प्रयोग !

राज्यातील शेतीसाठी महत्त्वाची ठरणारी बातमी. मोलनांगर येथे काळ्या व चिकणमातीयुक्त जमिनीच्या सुधारासाठी नवे उपाययोजना राबवण्यात येत आहेत. या उपक्रमामुळे शेतकऱ्यांना उत्पादनक्षमता वाढवण्यास मदत होणार आहे. जमिनीचे स्वरूप काळी जमीन: पाणी धरून ठेवण्याची क्षमता जास्त, पण निचरा कमी. चिकणमाती जमीन: पोषणद्रव्ये मुबलक, पण कडक झाल्यास पिकांना अडथळा. सुधारासाठी उपाय सेंद्रिय खतांचा वापर: शेणखत, कंपोस्ट, हिरवळीचे खत […]
Vidarbha and Marathwada : विदर्भ‑मराठवाड्यात पावसाचा अंदाज , राज्यात तीन दिवस पावसाची शक्यता !

राज्यातील शेतकरी आणि नागरिकांसाठी दिलासा देणारी बातमी. हवामान खात्याने जाहीर केले आहे की विदर्भ आणि मराठवाडा या भागांत आजपासून पुढील तीन दिवस पावसाची शक्यता आहे. हवामान विभागाचा अंदाज विदर्भात पावसाची शक्यता: नागपूर, अमरावती, यवतमाळ, चंद्रपूर या जिल्ह्यांत हलका ते मध्यम पाऊस होण्याचा अंदाज. मराठवाड्यात पावसाची शक्यता: औरंगाबाद, बीड, लातूर, परभणी, नांदेड या भागांत ढगाळ वातावरणासह […]
Waiver scheme : शेतकऱ्यांसाठी दिलासा , कर्जमुक्ती योजनेत बदल !

महाराष्ट्र सरकारने पुण्यश्लोक अहिल्यादेवी होळकर शेतकरी कर्जमुक्ती योजनेच्या निकषात अंशत: बदल करून सुधारित शासन निर्णय जारी केला आहे. या बदलांमुळे तब्बल ५६ लाख शेतकऱ्यांना ३६ हजार कोटी रुपयांचा थेट लाभ मिळणार असून, पूर्वी अपात्र ठरलेले अनेक शेतकरी आता पात्र ठरणार आहेत. सुधारित शासन निर्णयाचे मुख्य मुद्दे ५० हजार रुपयांची मर्यादा रद्द: २०१९ च्या ज्योतिराव फुले […]
feeding fodder : पावसाळ्यात जनावरांना वैरण देताना काय काळजी घ्यावी ?

पावसाळ्यातील आव्हाने पावसाळ्यात जनावरांना वैरण देताना अनेक अडचणी येतात. ओलसर हवामानामुळे वैरण पटकन कुजते, बुरशी वाढते आणि जनावरांच्या आरोग्यावर परिणाम होतो. काळजी घेण्याचे मुद्दे वैरण साठवण: वैरण कोरड्या, हवेशीर जागी ठेवावी. जमिनीवर थेट ठेवू नये; लाकडी पट्ट्यांवर किंवा प्लास्टिक शीटवर साठवावी. ओलसर वैरण टाळा: ओलसर किंवा कुजलेली वैरण जनावरांना देऊ नये. यामुळे पचनसंस्था बिघडते आणि […]