Kolhapur Mango market : कोल्हापूर बाजारपेठेत देशी आंब्यांचा सुगंध ,वाचा सविस्तर…

कोल्हापूरची बाजारपेठ सध्या देशी आंब्यांच्या दरवळाने भारावली आहे. उन्हाळ्याच्या आगमनासोबतच महाराष्ट्रातील विविध भागांतून आलेले देशी आंबे कोल्हापूरच्या व्यापारी गल्लीबोळांत, मंडईत आणि किराणा दुकानदारांच्या ठिकाणी सजले आहेत. या आंब्यांचा नैसर्गिक सुगंध, गोडसर चव आणि पारंपरिक ओळख यामुळे ग्राहकांची गर्दी वाढली आहे. व्यापारी सांगतात की, यंदा आंब्यांची आवक मागील वर्षांच्या तुलनेत अधिक असून दरही स्थिर आहेत. देशी […]
Indian jaggery : भारतीय गुळाची गोडी पोहोचली सातासमुद्रापार,वाचा सविस्तर…

भारतीय शेतीचा गोडवा जगभर पोहोचवणारा गुळ आज जागतिक बाजारपेठेत आपले वेगळे स्थान निर्माण करत आहे. महाराष्ट्र, उत्तर प्रदेश, कर्नाटक, बिहार या राज्यांतील ऊसपट्ट्यांतून तयार होणारा गुळ केवळ देशांतर्गत बाजारापुरता मर्यादित राहिला नाही, तर तो सातासमुद्रापार पोहोचून परदेशी ग्राहकांच्या पसंतीस उतरला आहे. भारतीय गुळाची नैसर्गिक चव, रासायनिक मुक्त उत्पादन पद्धती आणि आरोग्यदायी गुणधर्म यामुळे त्याला आंतरराष्ट्रीय […]
Country’s labor force : देशातील ४३ टक्के श्रमशक्तीला शेतीचा आधार ,वाचा सविस्तर…

भारताच्या अर्थव्यवस्थेचा कणा असलेली शेती आजही देशातील जवळपास ४३ टक्के श्रमशक्तीला रोजगार व उपजीविकेचा आधार देत आहे. औद्योगिक व सेवा क्षेत्रात झपाट्याने वाढ होत असली तरी ग्रामीण भागातील बहुसंख्य लोक शेतीशी निगडित आहेत. या वास्तवामुळे शेतीचे महत्त्व केवळ अन्नधान्यपुरते मर्यादित न राहता सामाजिक-आर्थिक स्थैर्याशी जोडले गेले आहे. शेतीचा रोजगारातील वाटा श्रमशक्तीतील ४३ टक्के लोक थेट […]
Pre-cooling : पूर्वशीतकरण ,शीतसाखळीची केवळ सुरुवात नव्हे, हृदय !

भारतातील कृषी क्षेत्रात शीतसाखळी व्यवस्थापन हा शब्द आता परिचित झाला आहे. परंतु या व्यवस्थेचा खरा पाया म्हणजे पूर्वशीतकरण (Pre-cooling). हे केवळ सुरुवातीचे पाऊल नसून संपूर्ण शीतसाखळीचे हृदय आहे. कारण योग्य पूर्वशीतकरणाशिवाय शेतमालाची गुणवत्ता टिकवणे, बाजारपेठेत पोहोचवणे आणि शेतकऱ्यांना योग्य दर मिळवून देणे अशक्यप्राय ठरते. पूर्वशीतकरणाचे महत्त्व पूर्वशीतकरण म्हणजे काढणी झाल्यानंतर लगेचच शेतमालाचे तापमान नियंत्रित करणे.फळे, […]
Mother Earth : उष्णतेची लाट नव्हे, भूमातेचा इशारा !

गेल्या काही वर्षांत हवामानातील बदलांनी जगभरातील शेतकरी, नागरिक आणि धोरणकर्त्यांना सतर्क केले आहे. महाराष्ट्रासह भारतातील अनेक भागात उष्णतेच्या लाटा वारंवार येऊ लागल्या आहेत. परंतु या लाटा केवळ तापमानवाढीचे परिणाम नसून, त्या भूमातेचा गंभीर इशारा आहेत—मानवाने केलेल्या पर्यावरणीय शोषणाचा थेट परिणाम. हवामान बदलाची पार्श्वभूमी हवामान तज्ञांच्या मते, औद्योगिक क्रांतीनंतर कार्बन उत्सर्जनात झालेली वाढ, जंगलतोड, पाण्याचे अतिरेकी […]
Red chillies : लाल मिरची उत्पादनात प्रसिद्ध झालेले कापसी , शेतकऱ्यांसाठी नवा आर्थिक आधार…

कापसी गावाने गेल्या काही वर्षांत लाल मिरची उत्पादनाच्या क्षेत्रात आपले वेगळे स्थान निर्माण केले आहे. महाराष्ट्रातील विदर्भ पट्ट्यातील हे गाव आता लाल मिरचीचे केंद्रबिंदू म्हणून ओळखले जाते. स्थानिक शेतकऱ्यांनी आधुनिक शेती तंत्रज्ञान, योग्य बाजारपेठेतील संपर्क आणि सहकारी पद्धतीचा अवलंब करून उत्पादनात उल्लेखनीय वाढ साधली आहे. उत्पादनाची पार्श्वभूमी कापसी परिसरातील माती व हवामान लाल मिरचीसाठी अनुकूल […]
Shet Panand Road : जयकुमार गोरे यांचा कडून मागणी , शेत पाणंद रस्ते योजनेची काटेकोर अंमलबजावणी व्हावी !

जयकुमार गोरे यांनी मुख्यमंत्री बळीराजा शेत पाणंद रस्ते योजनेची प्रभावी अंमलबजावणी करण्याची मागणी केली आहे. ही योजना महाराष्ट्रातील शेतकऱ्यांना शेतापर्यंत सर्व ऋतूंमध्ये पोहोचण्यासाठी मजबूत रस्ते उपलब्ध करून देण्यावर केंद्रित आहे. आतापर्यंत राज्यात ७,३६९ रस्त्यांपैकी ५,५१२ पूर्ण झाले असून, १,८५७ कामे सुरू आहेत. योजनेची पार्श्वभूमी मुख्यमंत्री बळीराजा शेत पाणंद रस्ते योजना डिसेंबर २०२५ मध्ये महसूल विभागाने […]
Economic chapter : कवठेपिरानच्या ऊसपट्ट्यात केसर आंब्याचा दरवळ , शेतकऱ्यांसाठी नवा आर्थिक अध्याय…

कवठेपिरान परिसर हा पारंपरिक ऊसपट्टा म्हणून ओळखला जातो. अनेक दशके ऊस शेतीवर आधारित अर्थकारण येथे स्थिरावलेले आहे. मात्र गेल्या काही वर्षांत बदलत्या हवामान, पाण्याची कमतरता आणि बाजारपेठेतील चढ-उतार यामुळे शेतकऱ्यांनी पर्यायी पिकांचा विचार सुरू केला आहे. या पार्श्वभूमीवर केसर आंब्याची लागवड ऊसपट्ट्यात नवा दरवळ निर्माण करत आहे. ऊसपट्ट्यातील बदलते चित्र कवठेपिरान परिसरातील शेतकरी ऊसावर अवलंबून […]
Rotational farming : बारमाही, चक्राकार पद्धतीतून मजबूत केले अर्थकारण ,शेतकऱ्यांसाठी नवा मार्ग !

ग्रामीण अर्थव्यवस्थेला स्थैर्य देणाऱ्या शेती पद्धतींमध्ये बारमाही व चक्राकार शेती ही एक महत्त्वाची संकल्पना ठरत आहे. पारंपरिक हंगामी शेतीत शेतकऱ्यांना उत्पन्नात चढ-उतार जाणवतात; मात्र बारमाही पिके व चक्राकार पद्धतीतून शेतकऱ्यांना वर्षभर उत्पादन, बाजारपेठेत सातत्याने पुरवठा आणि स्थिर आर्थिक आधार मिळतो. बारमाही शेतीची ओळख बारमाही पिके म्हणजे अशी पिके जी एकदा लावल्यावर अनेक वर्षे उत्पादन देतात.ऊस, […]
Pre-monsoon dry : पूर्वमॉन्सून कोरडी पेरणीचे तंत्र , शेतकऱ्यांसाठी नवा मार्ग !

तंत्राची ओळख पूर्वमॉन्सून कोरडी पेरणी (Pre- Monsoon Dry Sowing) म्हणजे पावसाळा सुरू होण्यापूर्वी कोरड्या जमिनीत बियाणे पेरणे.या पद्धतीत पेरणीसाठी पावसाची वाट पाहावी लागत नाही, त्यामुळे पिकाची सुरुवात लवकर होते. मृदेत असलेल्या नैसर्गिक आर्द्रतेचा वापर करून बियाणे अंकुरतात. फायदे मृदा आरोग्य सुधारणा : जमिनीत सेंद्रिय कर्ब टिकतो, सूक्ष्मजीवांची क्रियाशीलता वाढते. उत्पादन स्थैर्य : पिके वेळेवर उगवतात, […]