कोकणातील पारंपरिक शेती व बागायती व्यवसायाला नवा आयाम देत देसाई कुटुंबाने दुग्ध व्यवसायात आदर्श निर्माण केला आहे. ग्रामीण भागातील शेतकऱ्यांना केवळ नारळ, आंबा किंवा भातावर अवलंबून राहावे लागते, अशी धारणा मोडून काढत त्यांनी आधुनिक तंत्रज्ञान, शिस्तबद्ध व्यवस्थापन आणि बाजारपेठेतील मागणी यांचा संगम साधला. आज त्यांच्या दुग्ध व्यवसायामुळे केवळ त्यांच्या गावातच नव्हे तर संपूर्ण कोकणात शेतकऱ्यांना प्रेरणा मिळत आहे.
देसाईंनी सुरुवातीला काही गायींच्या साहाय्याने हा व्यवसाय सुरू केला. मात्र, त्यांनी केवळ दूध उत्पादनावर भर न देता त्याचे संकलन, थंडगार साठवण, प्रक्रिया आणि विक्री यावरही लक्ष केंद्रित केले. स्थानिक बाजारपेठेत शुद्ध, ताजे दूध उपलब्ध करून देण्याबरोबरच त्यांनी दही, तूप, पनीर यांसारख्या दुग्धजन्य पदार्थांची निर्मिती सुरू केली. यामुळे त्यांच्या व्यवसायाला स्थैर्य मिळाले आणि ग्राहकांचा विश्वासही वाढला.
या व्यवसायात त्यांनी आधुनिक तंत्रज्ञानाचा वापर केला. गायींच्या आरोग्यासाठी नियमित तपासणी, पौष्टिक खाद्य, स्वच्छ गोठे आणि थंडगार साठवण यंत्रणा यामुळे उत्पादनाची गुणवत्ता टिकवली गेली. त्यांनी स्थानिक युवकांना रोजगार दिला आणि महिलांना दुध संकलन व प्रक्रिया केंद्रात कामाची संधी दिली. त्यामुळे गावात आर्थिक चक्र वाढले आणि ग्रामीण भागात स्थिर उत्पन्नाचे साधन निर्माण झाले.
देसाई कुटुंबाने केवळ व्यवसायापुरते मर्यादित न राहता सामाजिक जबाबदारीही पार पाडली. त्यांनी शेतकऱ्यांना प्रशिक्षण शिबिरे आयोजित करून दुग्ध व्यवसायाचे महत्त्व पटवून दिले. गायींच्या संगोपनापासून ते बाजारपेठेतील विक्रीपर्यंत प्रत्येक टप्प्यावर मार्गदर्शन केले. त्यांच्या या उपक्रमामुळे अनेक शेतकरी आज दुग्ध व्यवसायाकडे वळले आहेत.
आज कोकणातील दुग्ध व्यवसायाचा चेहरा बदलण्यात देसाईंनी महत्त्वाची भूमिका बजावली आहे. त्यांच्या आदर्शामुळे ग्रामीण भागात नवा आत्मविश्वास निर्माण झाला आहे. पारंपरिक शेतीसोबत दुग्ध व्यवसायाचा संगम साधल्यास शेतकऱ्यांना स्थिर उत्पन्न मिळू शकते, हे त्यांनी प्रत्यक्ष कृतीतून दाखवून दिले आहे. कोकणातील तरुण पिढीला रोजगार, महिलांना आर्थिक स्वावलंबन आणि शेतकऱ्यांना नवा मार्ग दाखवणारा हा आदर्श आज संपूर्ण महाराष्ट्रासाठी प्रेरणादायी ठरला आहे.
