Solar yojana : महिना शंभर युनिटपर्यंत वीज वापर करणाऱ्या दारिद्र्यरेषेखालील आणि आर्थिकदृष्ट्या दुर्बल घरगुती ग्राहकांसाठी सौरऊर्जा प्रकल्प मोठा दिलासा ठरणार आहे. महाराष्ट्र राज्य वीज वितरण कंपनी मर्यादित (महावितरण)ने मागविलेल्या टेंडरनुसार एक किलोवॅट क्षमतेच्या छतावरील सौरऊर्जा प्रकल्पाची किंमत सुमारे ४५ हजार रुपये निश्चित करण्यात आली असून, सध्या बाजारात आकारल्या जाणाऱ्या सुमारे ६० हजार रुपयांच्या तुलनेत हा दर १५ हजार रुपयांनी कमी आहे. त्यामुळे योजनेतील सुमारे पाच लाख लघुग्राहकांना थेट आर्थिक बचत होणार असल्याचे प्रशासनाने स्पष्ट केले आहे. लोकेश चंद्र यांच्या अध्यक्षतेखाली झालेल्या संचालक मंडळाच्या बैठकीत स्मार्ट योजनेच्या टेंडरला मंजुरी देण्यात आली, तर अपर मुख्य सचिव आभा शुक्ला यांची उपस्थितीही यावेळी होती. या निर्णयामुळे परवडणारी, स्वच्छ आणि दीर्घकालीन ऊर्जा उपलब्ध करून देण्याच्या दिशेने महत्त्वाचे पाऊल उचलले गेले आहे.
नव्या टेंडरमध्ये सौरऊर्जा प्रकल्पाच्या खर्चात लक्षणीय बदल करण्यात आला आहे. पूर्वी प्रति किलोवॅट सुमारे ५० हजार रुपये खर्च गृहित धरला जात होता, तर प्रत्यक्ष व्यवहारात सोलर पुरवठादार व्यावसायिक ग्राहकांकडून सुमारे ६० हजार रुपये आकारत होते. मात्र मंजूर करण्यात आलेल्या नव्या टेंडरनुसार प्रति किलोवॅट केवळ ४५ हजार ४५० रुपये इतकी किंमत निश्चित करण्यात आली आहे. या दरकपातीमुळे सौरऊर्जा प्रकल्प अधिक परवडणारा ठरत असून, ग्राहकांना थेट आर्थिक लाभ मिळण्याचा मार्ग मोकळा झाला आहे.
एक किलोवॅट क्षमतेच्या सौरऊर्जा प्रकल्पातून दरमहा सुमारे १२० युनिट वीज निर्मिती होते, ज्यामुळे घरगुती ग्राहकांच्या वीज गरजा मोठ्या प्रमाणात पूर्ण होऊ शकतात. शासनाकडून एक किलोवॅटसाठी ३० हजार, दोन किलोवॅटसाठी ६० हजार आणि तीन किलोवॅटसाठी ७८ हजार रुपये इतके थेट अनुदान दिले जाते, तर उर्वरित खर्च ग्राहकाला करावा लागतो. गरजेपेक्षा अधिक वीज निर्मिती झाल्यास वीजबिल शून्य येण्याची शक्यता वाढते, तसेच अतिरिक्त वीज महाराष्ट्र राज्य वीज वितरण कंपनी मर्यादित (महावितरण)ला विकून ग्राहकांना अतिरिक्त उत्पन्नही मिळू शकते. स्मार्ट योजनेअंतर्गत नव्या टेंडरमुळे सौरऊर्जा प्रकल्प अधिक परवडणारा ठरत असून, त्यामुळे अधिकाधिक गरजू वीज ग्राहकांना या उपक्रमाचा लाभ घेता येणार आहे.
